Artikelen
Stukken om rustig door te lezen.
Korte verhalen over pacing, energiebudget en waarom rust geen falen is. Geschreven aan de hand van publiek beschikbare bronnen, webinars, FAQ's, en artikelen van revalidatieartsen en ergotherapeuten in Nederland.
Van lepels naar punten, hoe Pacely en de lepeltjestheorie elkaar raken
Pacely is ontstaan uit een Nederlandse rekenregel: de twintig-procent-regel van revalidatiearts Paulien Goossens. Op een goede dag mag je maximaal twintig procent meer doen dan je basisniveau, en pas na drie stabiele dagen op rij mag je dat basisniveau met twintig procent verhogen. We hebben daar zelf eerder een artikel over geschreven, De twintig-procent-regel. Die rekenregel werd het uitgangspunt van Pacely: niet "hoeveel kan ik er nog overheen", maar "wat kan ik vandaag aan zonder de prijs morgen".
Lees verderMeer artikelen
Wat is pacen?, een rustige manier van doen, geen behandeling
Pacen is geen behandeling. Het is een manier van doen, een afspraak met jezelf over hoe je je dag inricht, die voor mensen met langdurige klachten na corona of bij ME/CVS vaak het verschil maakt tussen geleidelijk herstel en steeds weer terugvallen.
Lees verderWat is je basisniveau?, de slechte-dag-vloer onder je herstel
Je basisniveau is het getal onder pacen: de hoeveelheid activiteiten die je op een slechte dag aankan zonder dat het je daarna slechter maakt. Voor veel mensen ligt dat getal lager dan ze verwachten, en het tempo waarop je vanaf daar opbouwt voelt aanvankelijk te traag om iets te bereiken. Dit artikel legt uit waarom dat zo is en hoe je je basisniveau samen met een ergotherapeut kunt vinden.
Lees verderDe Wet Verbetering Poortwachter in 104 weken
Twee weken thuis kun je nog overzien. Twee jaar niet. Voor mensen met long covid die niet meer (volledig) kunnen werken, vormt de Wet Verbetering Poortwachter het juridische raamwerk waarbinnen werkgever en werknemer samen aan re-integratie werken. In het webinar Long covid en Werk (Longfonds, C-support en Beatrixoord Arbeid, september 2021) leggen arbeidsdeskundige Nynke de Jong en nazorgadviseur Diana Ter Mull uit hoe het werkt.
Lees verderWanneer wijst stagnerend herstel naar specialistische zorg?
De meeste mensen die corona doormaken, herstellen vanzelf, al dan niet met hulp uit de eerstelijnszorg. Maar wat als het herstel stilvalt en een rustige opbouw onder begeleiding niet vooruit komt? Het artikel "Stagnerend herstel na covid-19" van Merem Medische Revalidatie beschrijft de overweging om verder te kijken.
Lees verderHet post-covid syndroom als ontregeld zenuwstelsel
Bij ongeveer vijf procent van de mensen die corona doormaken passen de klachten niet in één orgaanspecialisme. Mensen worden van internist naar cardioloog naar longarts gestuurd, krijgen geen sluitend antwoord, en zijn er na maanden vaak slechter aan toe dan in de eerste weken na de besmetting. Revalidatiearts Paulien Goossens van Merem beschrijft waarom dat zo is.
Lees verderMentale klachten als gezonde reactie
Frustratie. Verdriet. Onzekerheid. Eenzaamheid. Wie post-covid heeft, herkent deze woorden. Wat het lastiger maakt: veel mensen leggen er vervolgens een tweede laag overheen, boos op zichzelf zijn dat ze deze klachten hebben, alsof ze daarmee zwakker zijn dan ze zouden moeten zijn. In het webinar Mentale klachten en Long covid (Longfonds × Hersenstichting, oktober 2021) plaatst klinisch psycholoog Jan Vercoulen die tweede laag in een ander licht.
Lees verderJe herkenbare waarschuwing, wat zegt je lichaam?
Niet iedereen krijgt dezelfde waarschuwing wanneer er te veel van het lichaam gevraagd wordt. Voor de één is het pijn tussen de schouderbladen. Voor de ander hartkloppingen in rust. Weer een ander voelt het in de adem, of in een mistig hoofd. In het webinar Herstel na corona (Longfonds × Chronisch ZorgNet, maart 2022) maakt fysiotherapeut Robert Saarloos er een werkbaar idee van.
Lees verderExterne geheugensteuntjes, waarom hersengymnastiek niet werkt
Een veelgestelde vraag op fora over post-covid: "Welk hersentrainingsspelletje moet ik doen?" In het webinar Cognitieve klachten na corona (Longfonds × Hersenstichting, mei 2021) en het bijbehorende FAQ-artikel van de Hersenstichting komt een nuchter antwoord terug: voor cognitieve klachten na corona helpt hersengymnastiek niet. Wat wél helpt, is iets heel anders, het werk verschuiven naar buiten je hoofd.
Lees verderDe werkhypothese, hoop zonder valse zekerheid
De vraag waar veel mensen met long covid mee worstelen: "Word ik weer beter?" Eerlijk gezegd kan niemand dat met zekerheid zeggen, niet je huisarts, niet je revalidatiearts, niet je ergotherapeut. Hoe ga je dan verder? In het webinar Mentale klachten en Long covid (Longfonds × Hersenstichting, oktober 2021) komt een gedachte terug die maatschappelijk werker Mirjam Janssens een werkhypothese noemt.
Lees verderDe twintig-procent-regel, een gereedschap voor je behandelaar, geen doe-het-zelf-recept
De meeste uitleg over pacing blijft abstract. "Bouw rustig op." "Luister naar je lichaam." Wat dat in dagelijkse activiteiten precies betekent, blijft vaak open. In een artikel uit april 2021 geeft revalidatiearts Paulien Goossens van Merem één getalmatige regel die in de Nederlandse revalidatiepraktijk vaak wordt aangehouden.
Lees verderDe goede-dag-val, waarom rationele keuzes beter beschermen dan gevoel
Een goede dag voelt als een uitnodiging. Eindelijk weer eens. Net even iets meer doen dan gisteren. Het tuinhekje schilderen. Twee uur in plaats van één. De boodschap die in vrijwel iedere bron in deze serie terugkeert: dát is precies de val.
Lees verderAandacht is de basis
Wie hersenmist heeft, denkt vaak dat het probleem in het geheugen of in de planning zit. Iets willen onthouden lukt niet. Een takenlijstje verloopt niet zoals bedoeld. In het webinar Cognitieve klachten na corona (Longfonds × Hersenstichting, mei 2021) maken revalidatiearts Paulien Goossens en ergotherapeut Sabine van Erp aannemelijk dat één laag eronder zit: aandacht. Zonder aandacht haperen geheugen en planning vanzelf, niet omdat de hersenen kapot zijn, maar omdat ze er op dat moment niet bij waren.
Lees verder